Projektant UX jako architekt
Każdy projekt zaczyna się od użytkownika (odbiorcy docelowego) i kończy się na użytkowniku (jego zdolności do interakcji z produktem). Odbiorca docelowy oznacza czytelnika, widza, osobę, która wchodzi w interakcje; osobę, która poszukuje informacji, sensu, a nawet przyjemności. Wspaniałym opisem projektowania stron www z myślą o doświadczeniu użytkownika (UX) jest analogia do architektury. Gdy architekt projektuje dom (lub inny budynek), musi myśleć o jego mieszkańcach przez cały czas. Tak więc drzwi wejściowe muszą brać pod uwagę samą fizyczną wielkość jego przyszłego lokatora. Nie mogą one być zbyt małe, aby nie musiał się on schylać czy kucać, nie mogą one być też zbyt duże, gdyż drzwi mogłyby się okazać zbyt ciężkie do zamykania i otwierania. Możemy nawet nazwać tę osobę “użytkownikiem” domu. Wielkość pomieszczeń, ustawienie okien, rozmieszczenie pokoi, uchwyty do drzwi i włączniki światła – to wszystko musi brać pod uwagę anatomię, psychologię i zachowanie osób, które będą “używać” tego domu. Z projektowaniem stron www jest bardzo podobnie.
UX jako nauka
W dzisiejszych czasach UX jest przedmiotem wykładanym na uniwersytetach, gdzie studenci uczą się nie tylko projektowania, ale także współczesnej psychologii. Aby przekazać pomyślnie komunikat, ważne jest, aby wiedzieć jak jakikolwiek komunikat może być w ogóle rozumiany, jak działa ludzki wzrok i jak mózg przetwarza tę informację, a także co może pójść niepomyślnie w tym procesie. Są to ważne funkcje kognitywne i to sprawia, że UX jest jednocześnie artystyczną umiejętnością (którą powinien posiadać projektant), jak i dziedziną naukową.
Zastosowania i przykłady
Na przykład dany kształt czcionki (ang. typeface) zależy nie tylko od atrakcyjności jej wyglądu, ale jest też ściśle związany z tym, co jest najbardziej naturalne i łatwe do czytania. Czcionki szeryfowe (ang. serif font) wykorzystują pomocnicze łączniki pomiędzy literami, aby ułatwić oku czytelnika podążanie za tekstem. Długość linii tekstu i liczba słów w linii jest ściśle związana ze zdolnością oka czytelnika do odnajdywania początku następnej liniii. Im dłuższe są te linie, tym trudniej jest go odnaleźć i kontynuować czytanie. Taka jest przyczyna wąskich kolumn w gazetach. Więcej przykładów: ruch jest naturalnym i behawioralnym czynnikiem chwytającym naszą uwagę, dlatego tak dużo reklam wykorzystuje tę praktykę. Jednak to także sprawiło, iż Internet lat 90. był tak migotliwym i nachalnym miejscem, co w konsekwencji przyniosło efekt odwrotny do zamierzonego.
Minimalizm jest drogą naprzód
Dopiero niedawno my – projektanci i właściciele stron – zaczęliśmy wykorzystywać tę technikę w bardziej cywilizowany sposób, pomału wychodząc z ery minimalizmu, który nastąpił. Ruch powinien subtelnie wzmacniać zaangażowanie użytkownika i podkreślać komunikat, a nie go przysłaniać. Także szeroko wykorzystywana technika “przestrzeni negatywnej” wychodzi ze zrozumienia, że aby ważny komunikat został dostarczony, należy upewnić się, że komunikacja jest klarowna, a zatem należy usunąć wszelki zbędny “szum” lub “hałas” wokół, który utrudnia odbiór. Znaczna ilość pustej przestrzeni (ang. white space) sprawia, że wygląd danego elementu na stronie zyskuje znaczącej mocy wyrazu i natychmiast chwyta uwagę, co warunkuje pomyślny komunikat.
To dlatego większość nowoczesnych wskazówek UX wychodzi od takich minimalistycznych haseł jak “mniej oznacza więcej”, “im lepszy projekt, tym bardziej staje się niewidoczny”, a nawet “nowy interfejs to BRAK interfejsu”. To ostatnie stara się zagospodarować ideę nowoczesnych interfejsów w najbardziej naturalny sposób, co sprowadza się np. do rozpoznawanie mowy, lokalizacji itp. Możemy obserwować wykorzystanie tej techniki w projekcie sklepów bez-kasowych Amazon Go, gdzie proces zakupów sprowadza się do samego zdejmowania produktu z półki; lub w projektach zamków rowerowych, działających po prostu na samą odległość urządzenia bluetooth użytkownika (tj. smartfonu) od roweru, w którym nie używa się żadnego klucza. To wszystko są techniki UX, które także mogą być wykorzystane na stronie www.
Myślenie w doświadczeniach użytkownika zamiast w samych szkicach projektów przenosi ciężar procesu projektowania w dziedzinę humanistyki, umieszczając w swoim centrum człowieka. To projektowanie zaczyna się nawet wcześniej, niż samo wejście na stronę. UX zaczyna się już z samą rozmową przyjaciół na temat produktu lub strony.
Przegląd obszarów UX
UX traktuje o takich kwestiach jak interaktywność, mikro-chwile (micro-moments), typografia, kolory i kontrast, cel wizyty na stronie, ilość kliknięć lub “dotknięć” (ang. taps), aby dotrzeć do informacji, zaangażowanie użytkownika (zwłaszcza “zbieracza informacji”, w odróżnieniu od “łowcy”), satysfakcję, nawyki i zwyczaje, najlepsze ulokowanie produktu, kontekst użytkownika i wreszcie tworzenie całego doświadczenia w spójny sposób.
W Desta Design dokładamy wszelkich starań, aby tworzyć tak przyjazne produkty i strony www, jak to tylko możliwe, zbliżając właścicieli stron i ich odbiorców, tworząc pomyślną komunikację dla obu stron. Każdy z naszych projektów bierze pod uwagę najlepsze praktyki UX. Podczas projektowania i rozmów z naszymi klientami staramy się też zawsze dzielić wiedzą o tym, co może w pozytywny, a co w negatywny sposób wpływać na UX.
